Ms. Found in a Bottle

Eerste publicatie: 19 oktober 1833 (Baltimore Saturday Visiter)
Genre: Avontuur
Tijd: 18…
Locatie: o.a. Java en Nieuw-Holland (Australië)
Personages: Naamloze ik-verteller, oude Zweed, kapitein, stuurlieden, (‘spook’)bemanning ander schip

Samenvatting (let op: spoilers!):
Een broodnuchtere scepticus, wiens naam onvermeld blijft, is passagier aan boord van een schip dat vaart vanaf Java naar de Soenda Eilanden. Aan het begin van een avond verschijnt aan de volstrekt blauwe hemel een eigenaardig gekleurde wolk. Deze wolk – de eerste sinds hun vertrek – breidt zich verder uit en hult de gehele horizon in een lage nevelbank. De maan kleurt vervolgens donkerrood, de ongewoon doorschijnende zee wordt ondraaglijk heet, en in de lucht wervelen spiraalvormige nevels. Dat bovendien de wind volledig is gaan liggen baart de naamloze verteller grote zorgen. Wat als er een orkaan op komst is? Als het middernacht is gaat hij aan dek waar hij een luid gegons hoort, zoals dat van een snel draaiend molenrad. Het hele schip trilt ervan. Meteen daarna slaat een grote golf over het schip heen, dat overstag wordt geslagen, alle masten verliest en onder water loopt. Wonderwel komt het schip weer rechtop te liggen, maar alle bemanningsleden zijn verdronken, op een oude Zweed en de naamloze verteller na. Er volgen vijf dagen waarin het zwaargehavende schip met duizelingwekkend hoge snelheid voor de wind wegloopt, de gehele kust van Nieuw-Holland voorbij varend. Als de zesde dag nadert, treedt totale duisternis in. Beide mannen hebben geen idee meer waar ze zich bevinden, merken alleen nog op dat er voor het eerst geen schuim meer op de golven is. Ze vermoeden dat ze verder naar het zuiden zijn afgezakt dan ooit enig ander schip is geraakt. De deining is intussen gevaarlijk toegenomen. Het ene moment wordt hun schip opgetild naar grote hoogte, het andere verdwijnt het in de diepte. Hooguit een uur nog, dan is zijn leven voorbij, vreest de naamloze verteller. Wanneer hun schip zich in een zoveelste waterdal bevindt, slaat de twee de schrik om het hart. Vlak boven hen, verlicht door een rode gloed, bevindt zich een enorm schip, wel vierduizend ton zwaar, van kanonnen voorzien, alle zeilen bij. Kort erna botsen beide schepen met elkaar ten koste van het kleinere, dat zinkt. De naamloze verteller wordt hierbij op het dek geslingerd van het grote schip. Tot zijn stomme verbazing kan de opvallende oude, lichtelijk kreupele bemanning hem niet zien. Om zijn belevenissen voor het nageslacht te bewaren, besluit hij een dagboek bij te houden en het op een geschikt moment in een fles te doen en in zee te werpen. Intussen roept het schip zonder aantoonbare reden veel herkenning bij hem op. Maar er is meer: het lijkt wel bezeten door de geest van het verleden. Alles om hem heen doet eeuwenoud aan. Dan opeens doemen er vanuit het kolkende water grote ijswallen op. Is hij soms afgedreven tot aan de Zuidpool? Het is het laatste wat onze naamloze verteller zich afvraagt. Lijdzaam ziet hij toe hoe het schip definitief wordt verzwolgen door de immense draaikolk. (Jean-Paul Colin)

Vertalingen en bewerkingen:
2015: Manuscript, in een fles gevonden (Het complete proza van Edgar Allan Poe 1, Pantheon)
2015: Manuscript, in een fles gevonden (Het complete proza – deel 1, Pantheon)
2012: Handschrift, in een fles gevonden (De moorden in de rue Morgue en andere verhalen, Athenaeum – Polak & Van Gennep)
2011: Manuscript in een fles gevonden (Nachten vol angstaanjagende schoonheid, Ed Franck)
2007: Handschrift, in een fles gevonden (Alle verhalen, Athenaeum-Polak & Van Gennep, Gouden Reeks nr. 10)
2007: Manuscript gevonden in een fles (Verhalen, Pandora, 7e druk)
2007: Manuscript, in een fles gevonden (Verhalen van Edgar Allan Poe – Deel 1, Classic Press)
2003: Manuscript gevonden in een fles (Verhalen, Pandora, 6e druk)
2003: Manuscript gevonden in een fles (Verhalen, Pandora, 5e druk)
2002: Manuscript gevonden in een fles (Verhalen, Contact, 4e druk)
2001: Manuscript gevonden in een fles (Verhalen, Contact, 3e druk)
2001: Manuscript gevonden in een fles (Verhalen, Contact, 2e druk)
2000: Manuscript gevonden in een fles (Verhalen, Contact, 1e druk)
1995: Manuscript gevonden in een fles (30 beroemde verhalen, Pandora, 11e druk)
1995: Manuscript in een fles gevonden (Verhalen, De grote klassieken)
1990: Manuscript, in een fles gevonden (Edgar Allan Poe Compleet – Het volledige proza, Loeb/HEMA)
1989: Manuscript, in een fles gevonden (Edgar Allan Poe Compleet – Het volledige proza, Loeb)
1989: Manuscript in een fles gevonden (Dertig beroemde verhalen, L.J. Veen, 10e druk)
1989: Het manuscript in de fles (Koers naar het zuiden en andere zeeverhalen, Hollandia BV)
1988: Manuscript, in een fles gevonden (Beroemde fantastische verhalen, Trendboek/HEMA, 2e druk)
1987: Manuscript gevonden in een fles (Dertig beroemde verhalen, L.J. Veen, 9e druk)
1986: Manuscript, in een fles gevonden (Edgar Allan Poe Compleet – Het volledige proza, Loeb)
1986: Manuscript, in een fles gevonden (Edgar Allan Poe Compleet – Het volledige proza, Loeb/HEMA)
1985: Manuscript, in een fles gevonden (Beroemde fantastische verhalen, Trendboek/HEMA, 1e druk)
1984: Manuscript, in een fles gevonden (Alle verhalen, Loeb, 2e druk)
1982: Manuscript, in een fles gevonden (Alle verhalen van Edgar Allan Poe, Loeb, 1e druk)
1981: Manuscript in een fles gevonden (30 beroemde verhalen, L.J. Veen, 8e druk)
1981: Manuscript, in een fles gevonden (Gruwelijke verhalen, Contact, 13e druk)
1981: Manuscript in een fles gevonden (Verhalen, Prisma Klassieken nr. 55)
1981: Manuscript in een fles gevonden (Verhalen, Spectrum Klassieken nr. 55)
1981: Manuscript in een fles gevonden (30 beroemde verhalen, L.J. Veen, 8e druk, gebonden)
1980: Manuscript gevonden in een fles (30 beroemde verhalen, L.J. Veen, 7e druk)
1980: Manuscript in een fles gevonden (30 beroemde verhalen, L.J. Veen, 7e druk, gebonden)
1980: Manuscript in een fles gevonden (30 beroemde verhalen, L.J. Veen, 6e druk, gebonden)
1980: Manuscript in een fles gevonden (30 beroemde verhalen, L.J. Veen, 5e druk, gebonden)
1980: Manuscript in een fles gevonden (30 beroemde verhalen, L.J. Veen, 4e druk, gebonden)
1979: Manuscript, in een fles gevonden (Fantastische vertellingen, Prisma pocket nr. 76, 15e druk)
1979: Manuscript, in een fles gevonden (26 griezelverhalen, Hollandia)
1979: Manuscript in een fles gevonden (30 beroemde verhalen, L.J. Veen, 3e druk, gebonden)
1979: Manuscript in een fles gevonden (30 beroemde verhalen, L.J. Veen, 2e druk, gebonden)
1978: Manuscript in een fles gevonden (30 beroemde verhalen, L.J. Veen, 1e druk, gebonden)
1978: Manuscript gevonden in een fles (30 beroemde verhalen, L.J. Veen, 6e druk)
1978: Manuscript found in a bottle (BulkBoek nr.8, Engelse reeks, 4e jaargang)
1977: Manuscript, in een fles gevonden (Fantastische vertellingen, Prisma pocket nr. 76, 14e druk)
1977: Manuscript, in een fles gevonden (Gruwelijke verhalen, Contact, 13e druk)
1977: Manuscript, in een fles gevonden (Gruwelijke verhalen, Contact, 12e druk)
1977: Manuscript, in een fles gevonden (Gruwelijke verhalen, Contact, 9e druk)
1976: Manuscript, in een fles gevonden (Gruwelijke verhalen, Contact, 8e druk)
1976: Manuscript gevonden in een fles (30 beroemde verhalen, L.J. Veen, 5e druk)
1975: Manuscript gevonden in een fles (Macabre nr. 10, Semic Press, stripboek)
1975: Manuscript, in een fles gevonden (Fantastische vertellingen, Prisma pocket nr. 76, 13e druk)
1974: Manuscript gevonden in een fles (30 beroemde verhalen, L.J. Veen, 4e druk)
1973: Manuscript, in een fles gevonden (Fantastische vertellingen, Prisma pocket nr. 76, 12e druk)
1973: Manuscript gevonden in een fles (30 beroemde verhalen, L.J. Veen, 3e druk)
1972: Manuscript gevonden in een fles (30 beroemde verhalen, L.J. Veen, 2e druk)
1972: Manuscript, in een fles gevonden (Gruwelijke verhalen, Contact, 9e druk, Ultimoreeks)
1971: Manuscript, in een fles gevonden (Fantastische vertellingen, Prisma pocket nr. 76, 11e druk)
1971: Manuscript, in een fles gevonden (Gruwelijke verhalen, Contact, 8e druk, Kaderreeks)
1969: Manuscript, in een fles gevonden (Gruwelijke verhalen, Contact, 7e druk, De onsterfelijken)
1969: Manuscript, in een fles gevonden (Fantastische vertellingen, Prisma pocket nr. 76, 10e druk)
1968: Manuscript, in een fles gevonden (Fantastische vertellingen, Prisma pocket nr. 76, 9e druk)
1967: Manuscript, in een fles gevonden (Gruwelijke verhalen, De Boekenschat, 6e druk)
1967: Manuscript, in een fles gevonden (Gruwelijke verhalen, Contact-klassieken, 5e druk)
1966: Manuscript, in een fles gevonden (De zwarte kat en andere griezelverhalen, J.M. Meulenhoff)
1964: Manuscript, in een fles gevonden (Fantastische vertellingen, ContactBoekerij, 3e druk)
1964: Manuscript gevonden in een fles (Verhalen van mysterie en fantasie, L.J. Veen, Amstel-boeken nr. 143/144)
1959: Het manuscript in de fles (Eerste boek der zeven zeeën, Anthony van Kampen, 2e druk)
1957 (ca.): Manuscript, in een fles gevonden (Fantastische vertellingen, Prisma pocket, 4e druk)
1956 (ca.): Manuscript, in een fles gevonden (Fantastische vertellingen, Prisma pocket, 3e druk)
1955 (ca.): Manuscript, in een fles gevonden (Fantastische vertellingen, Prisma pocket, 2e druk)
1953: Manuscript, in een fles gevonden (Fantastische vertellingen, Prisma pocket, 1e druk)
1951: Handschrift in een fles gevonden (Zes vertellingen, De Wereld-Boog nr. 11,  4e druk)
1950: Handschrift in een fles gevonden (Zes vertellingen, Wereldbibliotheek,  3e druk)
1949: Het manuscript in de fles (Boek der zeven zeeën, Anthony van Kampen, 1e druk)
1947: Manuscript, in een fles gevonden (Fantastische vertellingen, Romantiek en avontuur, ContactBoekerij)
1941: Manuscript, in een flesch gevonden (Fantastische vertellingen, De onsterfelijken nr. 5, Contact)
1932: Ms. Found in a Bottle (The Masque of the Red Death and Other Tales, The Halcyon Press, A.A.M. Stols)
1918: Naar de afgronden der Zuidpool (feuilleton ‘De leermeester van Sherlock Holmes’ in De Preangerbode)
1918: Handschrift in een flesch gevonden (Een tiental verhalen / Tien vertellingen, Wereldbibliotheek, 3e druk)
1912: Handschrift in een flesch gevonden (Tien vertellingen, Wereldbibliotheek, 2e druk)
1910: Handschrift in een flesch gevonden (Tien vertellingen, Wereldbibliotheek, 1e druk)

Zes vertellingen (1950), Dick van Luijn

Fantastische vertellingen (1941), Jeanne Bieruma Oosting